26/04/2022 11:12:22 SA
Xem cỡ chữ:
Đọc bài viết:
Thảo luận chương trình hợp tác nghiên cứu giữa Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế, HueCIT và Waseda giai đoạn 2022 – 2025
Chiều ngày 25/4/2022, tại Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế đã tổ chức chương trình thảo luận hợp tác nghiên cứu giữa Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế, Huế CIT và WIURS giai đoạn 2022 – 2023. Tham dự và đồng chủ trì buổi thảo luận trực tuyến có KTS. Hoàng Việt Trung – Giám đốc Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế cùng đại diện một số phòng ban chuyên môn, Giáo sư Shigeru Satoh – Đại diện Viện Nghiên cứu Đô thị và Vùng – Tổ chức Nghiên cứu toàn diện, Đại học Waseda Nhật Bản (WIURS) cùng các cộng sự là Giáo sư Hirai Yukihiro, Đại học Komazawa, GS Kawahara Susumu, Đại học Tokyo Metropolitan và đại diện Trung tâm Công nghệ thông tin tỉnh Thừa Thiên Huế (Huế CIT).

Tại buổi làm việc, Giáo sư Shigeru Satoh đã trình bày kết quả hợp tác nghiên cứu bảo tồn cảnh quan di sản văn hóa Huế giữa hai đơn vị trong thời gian từ năm 2014 đến nay. Khu vực thực hiện nghiên cứu chủ yếu là lăng Gia Long và vùng phụ cận lăng - thuộc xã Hương Thọ, thị xã Hương Trà, tỉnh Thừa Thiên Huế, nhóm nghiên cứu của hai bên đã thực hiện những nghiên cứu về giá trị, đặc điểm, tiềm năng giá trị phong phú đặc biệt của cảnh quan văn hóa và môi trường sinh thái lịch sử tại các lăng mộ hoàng gia triều Nguyễn gắn liền với khu vực thượng nguồn sông Hương. Nghiên cứu đặc biệt tập trung vào bốn khu lăng tẩm đầu triều Nguyễn (lăng vua Gia Long, lăng vua Minh Mạng, lăng vua Thiệu Trị, lăng vua Tự Đức) để từ đó có một số đánh giá về đặc điểm và tiềm năng của cảnh quan văn hóa và hệ thống sinh thái lăng Gia Long và các vấn đề liên quan đến việc bảo tồn và phục hồi hệ thống thủy đạo tại khu vực này. Nhóm nghiên cứu đã có tham vấn với các chuyên gia, nhà quản lý, học giả và nhà nghiên cứu về vấn đề bảo vệ Giá trị Nổi bật Toàn cầu, tính xác thực và tính toàn vẹn của cảnh quan văn hóa và môi trường sinh thái lịch sử tại các lăng mộ hoàng gia triều Nguyễn gắn liền với khu vực thượng nguồn sông Hương trong mối quan hệ với phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, những thách thức, khó khăn trong công tác bảo tồn nhằm xây dựng phương án phù hợp để bảo vệ cảnh quan di sản cho khu vực, đề xuất một số giải pháp định hướng để bảo tồn bền vững hệ thống di tích gắn liền với bảo vệ cảnh quan sinh thái xung quanh.

Hai bên cũng đã thực hiện nghiên cứu mô hình mới về du lịch bền vững thông qua tour tham quan du lịch sinh thái thí điểm tại lăng Gia Long, nhằm giúp chủ thể tại địa phương bảo vệ, sử dụng và quản lý bền vững các tài nguyên của cảnh quan văn hóa tại khu vực các lăng tẩm hoàng gia triều Nguyễn gắn liền với khu vực thượng nguồn sông Hương, thu hút và khuyến khích sự tham gia của cộng đồng địa phương vào làm dịch vụ du lịch, tạo sinh kế cho người dân, đồng thời tạo cho cộng đồng cơ hội góp phần vào việc bảo vệ và phát huy giá trị di sản. Hai bên đang cùng nỗ lực nghiên cứu hoàn thiện Tour tham quan du lịch sinh thái này nhằm đưa vào sử dụng hỗ trợ cho người dân địa phương khai thác hoạt động du lịch này trong thời gian tới. Các chuyến tham quan nghiên cứu sinh thái sẽ trở nên hấp dẫn hơn khi kết hợp với các kết quả nghiên cứu khoa học của hai bên dựa trên quan điểm sinh thái bền vững và mở rộng tour tham quan sinh thái lịch sử tại cụm các khu lăng tẩm của 4 vị vua đầu triều Nguyễn.

Nghiên cứu mới thú vị về sức hấp dẫn của môi trường Sơn Thủy (núi và nước) của toàn bộ lưu vực sông Hương có thể được truyền đạt thông qua loại hình nghiên cứu và thực hành này, nó sẽ có tác dụng tạo ra không chỉ loại hình du lịch bền vững, mà còn là địa điểm của nhiều loại hình các ngành công nghiệp mới, chẳng hạn như các ngành công nghiệp sáng tạo liên quan đến thiết kế, nghệ thuật và phát triển phần mềm, sẽ dẫn đến các chiến lược phát triển kinh tế…

 

Dựa trên kết quả nghiên cứu đã thực hiện, Giáo sư Shigeru Satoh đã đề xuất chương trình nghiên cứu tiếp theo cho giai đoạn 2022-2023 với sự hợp tác của Huế CIT sẽ tập trung vào sử dụng công nghệ ICT trong nghiên cứu ứng dụng chụp ảnh và quay phim bằng flycam và công nghệ trực quan như thực tế ảo, ghi lại chính xác các di tích lịch sử bằng hình ảnh 3D, mô phỏng dữ liệu hình ảnh 3D để phục hồi di tích, giúp giải mã và làm sáng tỏ các nguyên tắc cấu thành, quy hoạch và thiết kế của “cảnh quan văn hóa Phong thủy và cảnh quan Sơn thủy” bao gồm lăng mộ của 4 vị vua đầu triều Nguyễn và vùng phụ cận. Những lăng tẩm này là những trường hợp hiếm hoi về các di sản thế giới được UNESCO công nhận có mối quan hệ chặt chẽ với các vùng nông thông xung quanh đã tạo ra cảnh quan văn hóa đặc sắc nói chung. Có thể nói khu vực này là “Bảo tàng sinh thái lịch sử” duy nhất trên thế giới. Giáo sư Shigeru Satoh nhấn mạnh “Giá trị của Bảo tàng sinh thái lịch sử lưu vực sông Hương là vô cùng quan trọng để thế giới có cái nhìn mới về biến đổi khí hậu và môi trường toàn cầu, cảnh quan văn hóa lịch sử của di tích Huế lại nuôi dưỡng một lối sống phong phú, hài hòa với thiên nhiên. Đây là một nguồn tự hào lớn đối với người Nhật Bản như nhóm nghiên cứu, những người cũng có một nền văn hóa cảnh quan tương tự”.

Cũng trong buổi thảo luận, Huế CIT đã trình bày về ứng dụng GIS trong quản lý quy hoạch và giám sát cảnh quan di tích Huế.

Thay mặt Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế, KTS. Hoàng Việt Trung rất cảm kích, đánh giá rất cao và cảm ơn trước những nghiên cứu và đề xuất đầy trí tuệ và tâm huyết, các công việc mà WIURS đã thực hiện trong thời gian qua dành cho công tác bảo tồn và phát huy giá trị di tích Huế. Thông qua các nội dung này sẽ áp dụng phát huy các giá trị di sản mà Trung tâm đang bảo tồn nói riêng và văn hóa Huế nói chung. Những nghiên cứu của Giáo sư Shigeru Satoh trong phần trình bày rất phù hợp với định hướng phát triển của tỉnh Thừa Thiên Huế trong thời gian tới. Mục tiêu trong năm tới mong muốn xây dựng Thừa Thiên Huế thành Đô thị “Di sản, văn hóa, sinh thái, cảnh quan, thân thiện với môi trường và thông minh”, trong đó hạt nhân là Thành phố Huế (nơi ôm trọn các di sản tinh hoa của Thừa Thiên Huế). Những nghiên cứu của Giáo sư Satoh và cộng sự về yếu tố “núi, nước, cảnh quan thiên nhiên” và sông Hương rất phù hợp với “sơn – thủy” của Kinh thành Huế từ xưa tới nay. Trong suốt gần 40 năm từ khi được UNESCO vinh danh, Trung tâm đang nỗ lực trong việc trùng tu các di sản mà đã được công nhận, trong gian đoạn này, chúng tôi cũng mong muốn và tâm huyết về hệ thống thủy đạo, các yêu tố cảnh quan, thời tiết khí hậu, yếu tố phong thủy và làm sao có thể truyền đạt được hết những giá trị tiềm tàng đến với không chỉ người dân trong nước mà cả cộng đồng quốc tế, những điều mà Giáo sư đã đề cập.

Về hợp tác nghiên cứu trong thời gian tới, KTS. Hoàng Việt Trung có đề nghị với WIURS:

- Tiếp tục thực hiện chương trình hợp tác nghiên cứu bảo tồn cảnh quan di sản văn hóa Huế thông qua ký kết biên bản ghi nhớ với khung thời gian, nội dung và  điều kiện phù hợp tình hình thực tế.  

- Phối hợp trong công tác cung cấp tư liệu tham khảo phục hồi Điện Cần Chánh – thông qua nguồn tư liệu kết quả nghiên cứu phục hồi Điện Cần Chánh của Đại học Waseda ở giai đoạn trước.

Tiếp nối những thành quả của chương trình hợp tác nghiên cứu trong thời gian qua, Trung tâm BTDTCĐ Huế và Viện Nghiên cứu Đô thị và Vùng, Đại học Waseda, Nhật Bản cùng với sự tham gia của Huế CIT sẽ tiếp tục có trao đổi để xây dựng nội dung, kế hoạch hợp tác cho giai đoạn 2022-2023 nhằm phát triển chương trình nghiên cứu chuyên sâu về bảo vệ cảnh quan văn hóa và hệ sinh thái lịch sử tại các lăng tẩm hoàng gia Triều Nguyễn và các công trình di tích dọc sông Hương; và nghiên cứu học thuật về “Bảo tàng sinh thái lịch sử Huế”. Đồng thời, hoàn thiện tour than quan du lịch sinh thái tại lăng Gia Long nhằm đưa vào khai thác dịch vụ du lịch tại địa phương, và phát triển xây dựng mô hình du lịch sinh thái bền vững tại 4 khu lăng tẩm của các vị vua đầu triều Nguyễn và vùng phụ cận./.

Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế